Change background image
LOVE quotion

Bắt đầu từ 4.53' thứ Hai ngày 17/10/2011


You are not connected. Please login or register

Xem chủ đề cũ hơn Xem chủ đề mới hơn Go down  Thông điệp [Trang 1 trong tổng số 1 trang]

1984
1984 Tích cực

Cấp bậc: Tích cực

Bài viết : 201

Danh vọng : 357

Uy tín : 48

Vài năm gần đây, xuất hiện trên mạng internet một bài thơ tiếng Anh với nhan đề “Who is colored ?”- Ai da màu ? Bài thơ nhanh chóng được rất nhiều các trang web và blog đăng lại nguyên văn và kèm theo bản dịch, với những bình luận khen ngợi tán thưởng. Vỏn vẹn chỉ có 16 câu, với một lối diễn đạt giản dị, dễ hiểu, tác giả đã nói lên thân phận người da màu với tất cả cảm xúc chân thật, thuyết phục người đọc bằng những nhận xét tế nhị, thông minh.


WHO IS COLORED ?

When I born, I black.
When I grow up, I black.
When I go in sun, I black.
When I cold, I black.
When I scared, I black.
When I sick, I black.
And when I die, I still black.

And you white fellow
When you born, you pink.
When you grow up, you white.
When you go in sun, you red.
When you cold, you blue.
When you scared, you yellow
When you sick, you green.
And when you die, you gray.
And you calling me COLORED ?


Tạm dịch:

Ai da màu ?

Khi sinh ra, tôi đen,
Khi lớn lên, tôi đen,
Khi ra nắng, tôi đen,
Khi thấm lạnh, tôi đen,
Khi lo sợ, tôi đen,
Khi đau ốm, tôi đen,
Và khi chết, tôi vẫn đen.

Còn anh, người da trắng,
Khi sinh ra, anh hồng
Khi lớn lên, anh trắng,
Khi ra nắng, anh đỏ,
Khi thấm lạnh, anh xanh.
Khi lo sợ, anh vàng,
Khi đau ốm, anh tái
Và khi chết, anh xám.
Và anh gọi tôi là DA MÀU ?

Written by an African Kid (Được viết bởi một Em bé châu Phi)
Nominated by UN as the best Poem of 2006 (Được tổ chức Liên Hiệp Quốc bình chọn là Bài thơ hay nhất năm 2006.)
      
OLD
OLD Developer

Cấp bậc: Developer

Giới tính : Nam

Bài viết : 666

Danh vọng : 1093

Uy tín : 16

Nếu bài thơ ghi rõ tác giả là ai thì lão đã không nghi ngờ nhưng lại ghi là Được viết bởi một Em bé châu Phi. Chợt nghĩ mình bỏ công ra học hành mà vốn tiếng Anh vẫn tậm tịt nói gì đến làm thơ. Vậy nên Old đã phải truy nguyên và kết quả rất đáng ngạc nhiên:

Bài thơ tự nó xứng đáng với những lời khen ngợi. Và những chú thích kèm theo lại khiến nó nổi tiếng hơn:

Written by an African Kid
Nominated by UN as the best Poem of 2006
(do một Em bé châu Phi viết
Được tổ chức Liên Hiệp Quốc bình chọn là Bài thơ hay nhất năm 2006.

Tuy nhiên, thay vì vinh danh bài thơ, hai dòng chú thích trên khiến người đọc tỉnh táo đâm ra nghi ngờ vì những thông tin mơ hồ và phi lý chứa đựng trong đó.

- Em bé này tên họ là gì, mấy tuổi, là người nước nào trong số 54 quốc gia của châu Phi? Hay chí ít là trong số 20/54 quốc gia có sử dụng tiếng Anh của châu Phi? Sao không nói cụ thể? Và có phải vì tác giả là một em bé nên bài thơ đã sử dụng một thứ tiếng Anh sai cả mẹo luật với những câu không có hoặc dùng sai động từ ? (I black, you red, you blue…, I/you cold, I/you sick, I/you born, you calling me … ).

- Tổ chức Liên Hiệp Quốc sao lại làm cái việc bình chọn thơ hay? Cho dù không phải là một trong 6 cơ quan chính (trong đó có Đại Hội Đồng, Hội đồng Bảo An, Hội đồng Kinh tế - Xã hội…) mà chỉ là một tổ chức chuyên môn trực thuộc (như Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn Hóa – UNESCO- chẳng hạn) thì cũng chưa hề nghe nói đến việc bình chọn thơ hay bao giờ.

- Dựa vào tiêu chí nào mà chọn được Bài thơ hay nhất (của thế giới) cho dù giới hạn ở chủ đề và ngôn ngữ? Và sao chỉ có năm 2006, trước đó và sau đó là bài thơ nào?

Những nghi ngờ nêu trên tất phải dẫn đến việc đi tìm văn bản gốc tác giả thực của bài thơ.

Soi sáng bởi chủ đề tư tưởng của bài thơ và con số 2006 rất có ý nghĩa, cuộc tìm kiếm dẫn đến kết quả : văn bản gốc không phải là tiếng Anh mà là một bài thơ TIẾNG PHÁP, không phải của một em bé châu Phi vô danh mà của một nhà thơ của lục địa đen mà tên tuổi đã vang lừng khắp năm châu bốn biển: Léopold-Sédar Senghor.

Nguyên văn bài thơ như sau:


Poème à mon frère blanc

Cher frère blanc
Quand je suis né, j’étais noir,
Quand j’ai grandi, j’étais noir,
Quand je suis au soleil, je suis noir,
Quand je suis malade, je suis noir,
Quand je mourrai, je serai noir.

Tandis que toi, homme blanc,
Quand tu es né, tu étais rose,
Quand tu as grandi, tu étais blanc,
Quand tu vas au soleil, tu es rouge,
Quand tu as froid, tu es bleu,
Quand tu as peur, tu es vert,
Quand tu es malade, tu es jaune,
Quand tu mourras, tu seras gris.

Alors, de nous deux,
Qui est l’homme de couleur ?


Thơ gởi người anh em da trắng.

Hỡi người anh em da trắng,
Khi sinh ra, tôi đen,
Khi lớn lên, tôi đen,
Khi ra nắng, tôi đen,
Khi đau ốm, tôi đen,
Và khi chết, tôi sẽ đen.
Còn anh, người da trắng,
Khi sinh ra, anh hồng
Khi lớn lên, anh trắng,
Khi ra nắng, anh đỏ,
Khi thấm lạnh, anh xanh.
Khi lo sợ, anh tái,
Khi đau ốm, anh vàng
Và khi chết, anh xám.
Vậy thì, trong hai chúng ta,
Ai mới là người DA MÀU ??

(TTS dịch)

Đọc kỹ bản tiếng Pháp, so với bản (dịch/ mô phỏng?) tiếng Anh, ta thấy chỉ khác ở nhan đề và câu kết. Khổ 1 bài tiếng Pháp không có hai câu “Khi thấm lạnh..., Khi lo sợ...” và khổ 2 khác ở hai tính từ “tái / vàng” ở hai câu “Khi lo sợ... , Khi đau ốm”.

Vậy thì, Léopold-Sédar Senghor (1906-2001) là ai ?

Bài thơ "Ai da màu?" của một em bé châu Phi Senghor
Sinh năm 1906 tại Joal, nước Sénégal, L.S. Senghor được biết đến như một nhà thơ đã xuất bản trên 10 tác phẩm liên tục từ 1945, tất cả đều gắn với nền văn hóa da đen. Từ thời sinh viên, Ông đã cùng các bạn chủ trương tờ báo "Sinh viên da đen" (Étudiant noir) và đưa ra khái niệm "négritude" (thân phận da đen), mà Ông định nghĩa là tổng thể các giá trị văn hóa của thế giới da đen, như chúng được diễn đạt trong cuộc sống, trong những định chế và những tác phẩm của người da đen". Năm 1983, Ông là người châu Phi đầu tiên được bầu vào Viện Hàn Lâm Pháp (Académie française).

Léopold-Sédar Senghor cũng là một nhà chính trị. Ông tham gia chính trường từ năm 1945 khi được bầu làm đại biểu của (thuộc địa) Sénégal tại Quốc hội lập hiến Pháp. Dưới thời tướng de Gaulle, Ông tham gia chính phủ Pháp, năm 1955-1956 Ông là thứ trưởng tại Phủ Thủ tướng, năm 1959 là bộ trưởng. Ông từng là thành viên Ủy ban soạn thảo hiến pháp Cộng hòa Pháp thứ V (1958). Ngày 20/8/1960, Sénégal giành lại chủ quyền, Léopold-Sédar Senghor trở thành Tổng thống đầu tiên của nước cộng hòa non trẻ này và giữ cương vị đó trong 5 nhiệm kỳ liên tiếp cho đến khi tự nguyện từ chức vào ngày 31/12/1980. Chính Tổng thống đã sáng tác bài Le Lion rouge (Sư tử đỏ), quốc ca của nước mình:


…Cho dù kẻ thù đốt cháy biên thùy của chúng ta
Chúng ta đều đồng lòng đứng lên, vũ khí trong tay,
Một dân tộc vững niềm tin thách thức mọi gian khó,
Hết thảy mọi người, già trẻ, gái trai,
Cùng cất cao lời: Chết chứ không tủi hổ!

Léopold-Sédar Senghor còn là một nhà văn hóa hoạt động không mệt mỏi cho sự "đối thoại của các nền văn minh nhân loại" thông qua việc xiển dương ngôn ngữ Pháp giúp cho các dân tộc xích lại gần nhau để cùng phát triển. Ông là một trong những sáng lập viên của "Tổ chức hợp tác văn hoá và kỹ thuật" (ACCT), thành lập ngày 20/3/1970 tại Niamey (Niger), tiền thân của Tổ chức Quốc Tế Pháp ngữ (OIF) ngày nay.

Đến đây ta có thể "giải mã" con số 2006 trong chú thích của "bài thơ AI DA MÀU?" nói trên: Năm 2006 là năm kỷ niệm lần thứ 100 ngày sinh của Léopold-Sédar Senghor và Hội nghị Cấp cao Pháp ngữ (Sommet de la Francophonie) lần thứ X họp tại Ouagadougou (thủ đô Burkina Faso) năm 2004 đã quyết định chọn năm 2006 là năm Léopold-Sédar Senghor. Trong ý nghĩa đó, vào năm này, tất cả các nước trong Cộng đồng Pháp ngữ trên khắp thế giới đã tổ chức hàng loạt hoạt động nhằm vinh danh người khởi xướng và liên tục đóng góp vào sự phát triển của tổ chức này. Tại Canada, Quảng trường Léopold Sédar Senghor trong khuôn viên trường Đại học Montréalđược khánh thành. Tại Paris, thủ đô nước Pháp, cầu đi bộ Solférino (Passerelle Solférino) bắc qua sông Seine nối liền bảo tàng Orsay ở bờ trái với vườn Tuileries ở bờ phải được đổi tên là Cầu Léopold-Sédar Senghor.

Bài thơ "Ai da màu?" của một em bé châu Phi Cau%2Bleopold
Passerelle Léopold-Sédar Senghor

Hoạt động tại Việt Nam cũng không kém phần sôi nổi: giới thiệu sách, diễn thuyết, đọc thơ… Trong dịp này, Bộ Bưu chính Viễn thông phát hành con tem "Kỷ niệm 100 năm ngày sinh Léopold Sédar Senghor".

Bài thơ "Ai da màu?" của một em bé châu Phi Tem%2Bleopold

Các xe buýt ở Hà Nội đồng loạt dán áp phích in hình ông cùng câu: "Tiếp thu khác biệt, hướng tới hòa đồng".

Nhà thơ, nhà chính trị, nhà văn hóa, với tư cách nào, Léopold- Sédar Senghor cũng có những thành tựu nổi bật. Có thể mượn lời của Tổng thống Pháp Jacques Chirac phát biểu nhân tang lễ của Ông cử hành tại Dakar vào ngày 29/12/2001 (Ông qua đời 9 ngày trước đó tại Verson, Normandie, Pháp) để tóm tắt cuộc đời Ông : "La poésie a perdu un maître, le Sénégal un homme d'État, l'Afrique un visionnaire et la France un ami." (Nền thi ca mất một bậc thầy, Sénégal mất một chính khách, châu Phi mất một linh tài, nước Pháp mất một bạn hiền)

Tóm lại, vì không ai ký tên dưới bài thơ tiếng Anh nên không thể kết luận đây là một trường hợp đạo văn. Có thể là một "người vui tính" nào đó đã dịch bài thơ của Léopold Sédar Senghor rồi tô vẽ thêm bằng những chi tiết giật gân để thử tài người đọc. Thôi thì "hãy trả lại César những gì của César" vậy.

THÂN TRỌNG SƠN
http://www.cuuhvlq2.tk
      
1984
1984 Tích cực

Cấp bậc: Tích cực

Bài viết : 201

Danh vọng : 357

Uy tín : 48



Đây là câu chuyện có thật đã xảy ra trên hãng hàng không TAM

Một người phụ nữ trung niên khoảng 50 tuổi đến chỗ ngồi của mình và phát hiện ra người khách ngồi kế mình là 1 người đàn ông da đen.

Cảm thấy hết sức phẫn nộ, bà ta đã gọi tiếp viên hàng không.

Tiếp viên nữ lịch sự hỏi :"Có chuyện gì vậy, thưa bà?"

"Cô không thấy à, tôi bị ngồi kế một thằng da đen. Tôi không thể ngồi đây được, cô phải đổi chỗ cho tôi ngay."

"Mong bà hãy bình tĩnh lại. Thực ra các chỗ ngồi đều đã được mua hết, tuy nhiên tôi vẫn sẽ đi kiểm tra lại xem còn chỗ trống nào không."

Nữ tiếp viên rời đi và trở lại sau vài phút.

"Thưa bà, như tôi đã nói khi nãy, không còn chỗ trống nào trong khoang ghế bình dân. Tôi đã báo chuyện này lên phi cơ trưởng và anh ấy nói rằng tuy không còn chỗ trống ở khoang ghế bình dân nhưng vẫn còn ghế trống ở khoang thương gia."

Trước khi người phụ nữ có thể nói điều gì thì nữ tiếp viên tiếp tục.

"Thông thường thì chúng tôi không cho phép hành khách từ khoang ghế bình dân lên khoang ghế thương gia.
Tuy nhiên trong một số trường hợp, người chỉ huy nghĩ rằng sẽ có thể gây xì căng đan nếu để một vị khách phải ngồi kế bên một người gây rối khác."

Sau đó nữ tiếp viên quay sang người đàn ông da đen và nói.

"Điều đó có nghĩa là, thưa ông, nếu ông không phiền, xin hãy thu xếp hành lý và theo tôi chuyển lên khoang ghế thương gia nhé..."

Ngay lúc đó, những vị hành khách ngồi gần cảm thấy thật sự sốc vì cách xử thế quá hay và có người thậm chí đứng dậy vỗ tay.


Thích0Báo xấu0

Gửi một tin nhắn lên tường.

Gửi báo cáo lỗi về bài viết này.

      
      

Xem chủ đề cũ hơn Xem chủ đề mới hơn Về Đầu Trang  Thông điệp [Trang 1 trong tổng số 1 trang]

Quyền hạn của bạn

Bạn không có quyền trả lời bài viết
free counters



  • Đoàn Ngọc Khánh

    mobile phone 098 376 5575


    Đỗ Quang Thảo

    mobile phone 090 301 9666


    Nguyễn Văn Của

    mobile phone 090 372 1401


    IP address signature
    Free forum | © PunBB | Free forum support | Liên hệ | Báo cáo lạm dụng | Thảo luận mới nhất